AYRILIKLAR

Müellif:
AYRILIKLAR
Müellif: NECAT BİRİNCİ
Web Sitesi: TDV İslâm Ansiklopedisi
Yayımcı: TDV İslâm Araştırmaları Merkezi
Baskı Tarihi: 1991
Son Güncelleme Tarihi: -
Erişim Tarihi: 04.06.2020
Web Adresi:
https://islamansiklopedisi.org.tr/ayriliklar
NECAT BİRİNCİ, "AYRILIKLAR", TDV İslâm Ansiklopedisi, https://islamansiklopedisi.org.tr/ayriliklar (04.06.2020).
Kopyalama metni
Yazara “İstanbul seyyahı” ve “çeşmeler kâşifi” unvanlarını kazandıran bu makalelerin hemen hepsi Mütareke yıllarında yazılmıştır. Ruşen Eşref, gerek İstanbul’un işgal altında bulunduğu günlerde gerekse Anadolu’ya geçtikten sonra kaleme aldığı yazılarda, mimari eserler başta olmak üzere, Türk milletinin asırlar içinde kurup geliştirdiği medeniyetin çeşitli sanat dallarındaki şaheserlerini anlatmaya çalışmıştır. Bunu yaparken, İstanbul’da zamanla şekillendirilip zenginleştirilen hayat tarzını, dinî ve millî değerleri ele almış; milletin, bir zamanlar ülkeler fetheden kahramanlarına karşı sevgi, saygı ve hayranlığını dile getirmiştir. Bu yazıları sadece bir mâzi duygusuyla kaleme almayan Ruşen Eşref, bunlarla o günlerde devam eden Millî Mücadele’nin kahramanlarına Osmanlı-Türk tarihinden canlı örnekler vermek istemiştir. Yazarın Anadolu’ya geçtikten sonra İstanbul üzerine yazdığı ilk yazı “İstanbul’u Tahayyül” adını taşımaktadır. Bu kitapta yer alan yazılarını önce “Hasretler” başlığı ile çeşitli gazete ve dergilerde yayımlayan Ruşen Eşref, daha sonra kitap haline getirdiği aynı yazılara Ayrılıklar adını vermiştir. Bu durum gerek işgal altında gerekse zamanın tahribatı ile giderek kaybolan millî ve tarihî değerlere karşı yazarın duygularını dile getirdiği yazılarından oluşan eser üzerinde ne derece şuurla düşünüp isim aradığına bir delil olarak gösterilebilir.

Kitapta sırasıyla “İstanbul’u Tahayyül”, “Kadının Âh ü Vâhı”, “Neferin Hıçkırığı”, “Suya Hasret”, “Evkaf Müzesi”, “Sokaklarda”, “Edirnekapı Camii”, “Eyüp Sultan”, “Avdet”, “Bıraktığım İstanbul-Bulduğum İstanbul”, “İftar”, “Davulcunun Manileri”, “Eyüp Sultan’da Ramazan Gecesi”, “Bayezid Sergisi”, “Hırka-i Saâdet Dairesinde Teravih”, “Kadir Gecesi Mevlevîler”, “Ayasofya Camii’nde Bayram Namazı”, “Kurban Bayramı Tahassüsleri”, “Süleymaniye’de”, “Mimar Sinan’ın Kabrini Ziyaret”, “İstanbul Çarşısı”, “İstanbul’un Caddesi”, “Yol Üstü Birkaç Çeşme I-III”, “İstanbul’un Cûşişi” adlarını taşıyan yirmi dört yazı yer almaktadır. Bu makalelerin hepsinde işlenen ortak duygunun temelinde, Türk milletinin zaman içinde meydana getirdiği ve geliştirip zenginleştirdiği maddî ve mânevî medeniyetin, sahip çıkıldığı takdirde her devir ve şartta millî varlığı koruyacak derecede zengin olduğu inancı hâkimdir. Eser 1923’te İstanbul’da yayımlanmıştır.

BİBLİYOGRAFYA
İsmail Habip [Sevük], Edebî Yeniliğimiz, İstanbul 1932, s. 480-483; M. Nihat Özön, Son Asır Türk Edebiyatı Tarihi, İstanbul 1945, s. 434-435; Banarlı, RTET, II, 1241; Necat Birinci, Ruşen Eşref Ünaydın’dan Seçmeler, Ankara 1982, s. 5-19; İst.A, III, 1632-1634.
Bu madde TDV İslâm Ansiklopedisi’nin 1991 yılında İstanbul'da basılan 4. cildinde, 286 numaralı sayfada yer almıştır. Matbu nüshayı pdf dosyası olarak indirmek için tıklayınız.
Her hakkı mahfuzdur. TDV İslâm Ansiklopedisi’nin her türlü telif hakkı TDV İslâm Araştırmaları Merkezi’ne ait olup 5846 sayılı Kanun hükümlerine tâbidir. TDV İslâm Ansiklopedisi internet sayfalarındaki yazıların bütün olarak elektronik ya da matbu bir ortamda yayımlanması yasaktır; ancak kaynak gösterilmesi (TDV İslâm Ansiklopedisi internet sitesinde yer aldığının ifade edilmesi) ve doğrudan aktif bağlantı verilmesi şartıyla yazılardan kısa bölümler iktibas edilebilir. TDV İslâm Ansiklopedisi internet sayfalarında yer alan resim, fotoğraf, grafik, çizim, cetvel vs. her türlü görüntü malzemesinin başka bir ortamda yayımlanması kesinlikle yasaktır.
TDV İslâm Ansiklopedisi'nden rastgele bir madde okumak ister misiniz?
BAŞKA BİR MADDE GÖSTER