MUHAMMED HAMÎDULLAH

1908-2002
Müellifin telif ettiği veya katkıda bulunduğu toplam 12 madde vardır.
TDV İslâm Ansiklopedisi’ne katkıda bulunduğu ilim dalları:
    İslâm Tarihi ve Medeniyeti, Fıkıh, Hadis, İlimler Tarihi, Tefsir
Müellifin özgeçmişi
Hindistan Haydarâbâd’da doğdu (1908). Dinî eğitimini Câmia Nizâmiyye’de tamamladı ve yüksek lisans seviyesine denk bir derece olan “mevlevî kâmil” unvanını aldı. Osmâniye Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nden mezun oldu ve aynı fakültede devletler hukuku alanında yüksek lisans yaptı. Almanya’nın Bonn Üniversitesi’nde (Rheinische Friedrich-Wilhelms-Universität), “Die Neutralität im islamischen Völkerrecht” başlıklı teziyle doktorasını tamamladıktan (1933) sonra Paris’teki Sorbonne Üniversitesi’nde “Corpus des documents sur la diplomatie musulmane à l’époque du prophète et des khalifes ortodoxes” başlıklı teziyle ikinci bir doktora yaptı (1935). Doktora çalışmaları sırasında San‘a, Mekke, Medine, Beyrut, Şam, Kahire ve İstanbul kütüphanelerinde araştırmalar yaptı.

Osmâniye Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nde İslâm hukuku ve devletler hukuku profesörü olarak görev yaparken, aynı üniversitenin Dinî İlimler Fakültesi’nde de dersler verdi (1936-1946). Paris’teki Centre National de la Recherche Scientifique’te (CNRS) araştırmacı olarak çalıştı (1954-1978). İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi İslâm Araştırmaları Enstitüsü’nde misafir profesör sıfatıyla ders verdi (1952-1975). Aynı dönemde Ankara Üniversitesi İlâhiyat Fakültesi ile Erzurum Atatürk Üniversitesi İslâmî İlimler Fakültesi’nde İslâm tarihi, İslâm müesseseleri tarihi, mukayeseli dinler tarihi ve İslâm hukuku dersleri okuttu.

Hanefî âlimlerinin eserlerini neşretmek amacıyla oluşturulan Meclisü ihyâi’l-maârifi’n-Nu‘mâniyye’nin kuruluşuna katıldı (1929). 1950’li yıllarda İslâm’ın tebliği amacıyla Cenevre’de kurulan Centre Islamique de Génève adlı araştırma ve yayın kurumunun teşekkülüne ve yayınlarına destek verdi. 17 Aralık 2002 tarihinde vefat etti ve Jacksonville’deki (ABD) müslüman kabristanına defnedildi.

İlmî ve akademik çalışmalarında İslâm hukuku, İslâm tarihi, İslâm müesseseleri tarihi ve mukayeseli dinler tarihi alanlarına yoğunlaştı.

The Muslim Conduct of State (Hyderabad-Deccan 1942), Le prophète de l’Islam: Sa vie et son oeuvre (I-II, Paris 1959), Le saint Coran (Paris 1959), Introduction to Islam (Hyderabad-Deccan 1957) ve The Battlefields of the Prophet Muhammad (Woking 1953; Hyderabad-Deccan 1972) başlıca eserleridir.
Güncelleme Tarihi: 21 Haziran 2017
Müellifin telif ettiği veya katkıda bulunduğu maddeler
ABD
Hür veya köle olan insan, kul.
DÎNEVERÎ, Ebû Hanîfe
Kitâbü’n-Nebât adlı botanik ansiklopedisiyle ünlü çok yönlü âlim.
HAYBER
Hicaz’da Medine-Suriye yolu üzerinde bulunan eski bir ticaret ve ziraat merkezi.
HENDEK GAZVESİ
Müslümanlarla Mekkeli müşrikler ve müttefikleri arasında yapılan savaş (5/627).
HİLFÜ’l-FUDÛL
Bazı Kureyş kabilelerinin, Mekke’de haksızlığa uğrayan insanlara yardım etmek amacıyla yaptıkları Hz. Muhammed’in de katıldığı antlaşma.
HUDEYBİYE ANTLAŞMASI
Mekkeli müşriklerin Medine İslâm Devleti’ni resmen tanıdıklarını gösteren belgeyi imzaladıkları barış antlaşması (6/628).
HUNEYN GAZVESİ
Hz. Peygamber ile Hevâzinliler arasında yapılan savaş (8/630).
ÎLÂF
İslâm öncesi dönemde Kureyş kabilesinin bazı kabile ve ülkelerle yaptığı ticaret antlaşmalarını, bu maksatla verilen serbest dolaşım iznini ifade eden bir terim.
SERAHSÎ, Şemsüleimme
el-Mebsûṭ adlı eseriyle tanınan Hanefî fakihi.
UHUD GAZVESİ
Müslümanlarla Mekkeli müşrikler arasında yapılan ikinci büyük savaş (3/625).
ZEYNEB bint CAHŞ
Hz. Peygamber’in hanımı.