ÂSIM b. ÖMER b. HATTÂB

عاصم بن عمر بن الخطاب
ÂSIM b. ÖMER b. HATTÂB
Müellif: M. YAŞAR KANDEMİR
Web Sitesi: TDV İslâm Ansiklopedisi
Yayımcı: TDV İslâm Araştırmaları Merkezi
İlk Yayın Tarihi: 1991
Son Güncelleme Tarihi: -
Erişim Tarihi: 19.09.2019
Web Adresi:
https://islamansiklopedisi.org.tr/asim-b-omer-b-hattab
M. YAŞAR KANDEMİR, "ÂSIM b. ÖMER b. HATTÂB", TDV İslâm Ansiklopedisi, https://islamansiklopedisi.org.tr/asim-b-omer-b-hattab (19.09.2019).
Kopyalama metni
Annesi Medine’de Hz. Peygamber’e ilk biat eden kadın sahâbîlerden Cemîle bint Sâbit el-Ensâriyye’dir. Emevî Halifesi Ömer b. Abdülazîz’in anne tarafından dedesi olan Âsım’ın bazı kaynaklarda Hz. Peygamber’in vefatından iki yıl önce (630) doğduğu, bazılarında ise hicretin 6. yılında (628) dünyaya geldiği kaydedilmektedir.

Âsım’ın ilk çocukluk yılları, Hz. Ömer’den boşandıktan sonra Abdurrahman b. Yezîd’le evlenen annesinin yanında geçti. Henüz dört (veya sekiz) yaşlarında iken, Kubâ’ya gelen Hz. Ömer onu alıp götürmek istedi. Ancak Âsım’ın anneannesi Şemûs bint Ebû Âmir buna engel olmaya çalışınca Ömer halifeye başvurdu. Her iki tarafı da dinleyen Hz. Ebû Bekir, Âsım’ın ninesine verilmesini uygun gördü; Ömer de karara uymak zorunda kaldı (el-Muvaṭṭaʾ, “Vasiyyet”, 6). Âsım ilk çocukluk yıllarından sonra Hz. Ömer’in himayesinde yetişmiş ve onun tarafından evlendirilmiştir. Babasından hadis rivayet ettiği bilinen Âsım’dan iki oğlu Hafs ve Ubeydullah ile Urve b. Zübeyr rivayette bulunmuşlardır. Âsım’ın rivayet ettiği bir hadis Ahmed b. Hanbel’in Müsned’inde yer almıştır (III, 478).

Bütün kaynaklar Âsım b. Ömer’in uzun boylu, iri yapılı, son derece asil, cömert, hiç kimseyi incitmeyen ve kimsenin aleyhinde bulunmayan bir kişi olduğunu kaydetmektedir. Ağabeyi Abdullah b. Ömer kendisine sövüp hakaret etmeye yeltenen birine, “Ben ve kardeşim Âsım kimseye sövmeyiz” derken onun üstün ahlâkını belirtmiştir. Şairliği ve güzel konuşmasıyla da tanınırdı. Rebeze’de öldüğü zaman ondan üç yıl sonra vefat edecek olan ağabeyi Abdullah, şair Mütemmim b. Nüveyre’nin, “Âh, ölüm (Âsım’ı) aramızdan almasaydı da birlikte yaşasaydık yahut beraber ölseydik” anlamındaki bir beytini okuyarak derin üzüntüsünü dile getirmiştir.

BİBLİYOGRAFYA
el-Muvaṭṭaʾ, “Vasiyyet”, 6; , III, 478; İbn Sa‘d, eṭ-Ṭabaḳāt, V, 15, ayrıca bk. İndeks; Halîfe b. Hayyât, eṭ-Ṭabaḳāt (Ömerî), II, 588; Buhârî, et-Târîḫu’l-kebîr, VI, 477; İbn Kuteybe, el-Maʿârif (Ukkâşe), s. 187-188; Taberî, Târîḫ (de Goeje), II, 642; İbn Abdülber, el-İstîʿâb, III, 136-137; İbnü’l-Esîr, Üsdü’l-ġābe, III, 115; Nevevî, Tehẕîb, I/1, s. 255; Zehebî, Aʿlâmü’n-nübelâʾ, IV, 97-100; İbn Hacer, el-İṣâbe, III, 56; a.mlf., Tehẕîbü’t-Tehẕîb, V, 52-53.
Bu madde ilk olarak 1991 senesinde İstanbul'da basılan TDV İslâm Ansiklopedisi’nin 3. cildinde, 478-479 numaralı sayfalarda yer almıştır. Matbu nüshayı pdf dosyası olarak indirmek için tıklayınız.
Her hakkı mahfuzdur. TDV İslâm Ansiklopedisi’nin her türlü telif hakkı TDV İslâm Araştırmaları Merkezi’ne ait olup 5846 sayılı Kanun hükümlerine tâbidir. TDV İslâm Ansiklopedisi internet sayfalarındaki yazıların bütün olarak elektronik ya da matbu bir ortamda yayımlanması yasaktır; ancak kaynak gösterilmesi (TDV İslâm Ansiklopedisi internet sitesinde yer aldığının ifade edilmesi) ve doğrudan aktif bağlantı verilmesi şartıyla yazılardan kısa bölümler iktibas edilebilir. TDV İslâm Ansiklopedisi internet sayfalarında yer alan resim, fotoğraf, grafik, çizim, cetvel vs. her türlü görüntü malzemesinin başka bir ortamda yayımlanması kesinlikle yasaktır.
TDV İslâm Ansiklopedisi'nden rastgele bir madde gösterilmektedir.