YANYALI BEDREDDİN MEHMED - TDV İslâm Ansiklopedisi

YANYALI BEDREDDİN MEHMED

Müellif:
YANYALI BEDREDDİN MEHMED
Müellif: MAHMUT KAYA
Web Sitesi: TDV İslâm Ansiklopedisi
Yayımcı: TDV İslâm Araştırmaları Merkezi
Baskı Tarihi: 2013
Son Güncelleme Tarihi: -
Erişim Tarihi: 28.10.2021
Web Adresi:
https://islamansiklopedisi.org.tr/yanyali-bedreddin-mehmed
MAHMUT KAYA, "YANYALI BEDREDDİN MEHMED", TDV İslâm Ansiklopedisi, https://islamansiklopedisi.org.tr/yanyali-bedreddin-mehmed (28.10.2021).
Kopyalama metni

Hayatı hakkında kaynaklarda bilgi yoktur. Yanyalı Esad Efendi’nin oğlu olup Bedreddin lakabı Bedrî şeklinde de kaydedilir. Medrese tahsilinin ardından mülâzemetle ilmiyeye intisap ettiği anlaşılmakta (, I, 332), 1146’da (1733) babasından üç yıl sonra vefat ettiği bilinmektedir (a.g.e., a.y.). Babası gibi aklî ilimlerle uğraşan Bedreddin Efendi daha çok matematikle ilgilenmiştir.

Eserleri. Bursalı Mehmed Tâhir’in adlarını verdiği altı eserinden üçünün nüshaları bilinmektedir.

1. Şerḥu baʿżi’l-maḳālâti’l-Öḳlîdisiyye. Bedreddin Efendi şerhin mukaddimesinde bütün açıları üçe, daireleri yediye, yayları altıya böldüğünü, dönemine kadar çözülemeyen birçok geometri problemini çözdüğünü söyler. Geometrik çizimler şerhin kenarlarında verilmiştir. Kendi konusunda önemli bir çalışma olan eserin bazı nüshaları mevcuttur (Beyazıt Devlet Ktp., nr. 9787 [müellif hattı]; Askerî Müze, nr. 3028; Süleymaniye Ktp., Esad Efendi, nr. 2010).

2. Tes̱lîs̱ü’z-zâviye ve tesbîʿu’d-dâʾire (Dârü’l-kütübi’l-Mısriyye, Mustafa Fâzıl, Riyâza, nr. 41/7, vr. 65b-66b).

3. ʿAmelü’l-müsebbaʿ ve ġayrihî min ẕevâti’l-eḍlâʿi’l-kes̱îre fi’d-dâʾire (Dârü’l-kütübi’l-Mısriyye, Mustafa Fâzıl, Riyâza, nr. 41/8, vr. 67b-68b).

Günümüze ulaşmayan diğer eserleri de şunlardır: Reyḥânetü’r-rûḥ fî resmi’s-sâʿât fî maʿrifeti’l-evḳāt, Taḥrîrü’l-Menâẓıri’l-Öḳlîdisî, Şerḥu Ḫulâṣati’l-ḥisâb (, III, 257).


BİBLİYOGRAFYA

, I, 332.

, I, 235; III, 257.

, II, 424; Suppl., II, 632.

D. A. King, Fihrisü’l-maḫṭûṭâti’l-ʿilmiyyeti’l-maḥfûẓa bi-Dâri’l-kütübi’l-Mıṣriyye, Kahire 1986, II, 951-952.

Cevat İzgi, Osmanlı Medreselerinde İlim, İstanbul 1997, s. 292-293.

Ramazan Şeşen, Muḫtârât mine’l-maḫṭûṭâti’l-ʿArabiyyeti’n-nâdire fî mektebâti Türkiyâ, İstanbul 1997, s. 733-734.

Ekmeleddin İhsanoğlu v.dğr., Osmanlı Matematik Literatürü Tarihi, İstanbul 1999, I, 178-180.

Bu madde TDV İslâm Ansiklopedisi’nin 2013 yılında İstanbul’da basılan 43. cildinde, 321-322 numaralı sayfalarda yer almıştır. Matbu nüshayı pdf dosyası olarak indirmek için tıklayınız.
TDV İslâm Ansiklopedisi'nden rastgele bir madde okumak ister misiniz?
BAŞKA BİR MADDE GÖSTER