ABDÜRRAHİM EFENDİ, Menteşzâde

Müellif:
ABDÜRRAHİM EFENDİ, Menteşzâde
Müellif: MEHMET İPŞİRLİ
Web Sitesi: TDV İslâm Ansiklopedisi
Yayımcı: TDV İslâm Araştırmaları Merkezi
İlk Yayın Tarihi: 1988
Son Güncelleme Tarihi: -
Erişim Tarihi: 22.10.2019
Web Adresi:
https://islamansiklopedisi.org.tr/abdurrahim-efendi-menteszade
MEHMET İPŞİRLİ, "ABDÜRRAHİM EFENDİ, Menteşzâde", TDV İslâm Ansiklopedisi, https://islamansiklopedisi.org.tr/abdurrahim-efendi-menteszade (22.10.2019).
Kopyalama metni
Bursa mahkemesi kâtibi Kurt Mehmed Efendi’nin oğlu ve Menteşzâde Mehmed Efendi’nin damadıdır. Bursa’da doğdu, buradaki tahsilinden sonra İstanbul’a gitti. Minkārîzâde Yahyâ Efendi’ye intisap ederek ondan mülâzım oldu. Önce Tûtî Latif, Ümm-i Veled, Canbaziye, Süleyman Subaşı, Hatice Sultan, daha sonra Sahn-ı Semân, Zal Paşa, Mihrimah Sultan, Eyüp Sultan medreselerinde müderrislik yaptı. Ardından kadılık mesleğine geçerek Yenişehir ve Edirne kadısı oldu. Bir süre sonra azledilerek on yıl kadar kendisine görev verilmedi. Nihayet kısa bir müddet Üsküdar ve Mısır kadılığı yaptıktan sonra 1705’te İstanbul kadılığı pâyesini aldı; 1708’de de Anadolu kazaskerliğine getirildi. 1711, 1713 ve 1715’te üç defa Rumeli kazaskeri oldu. Son kazaskerliği sırasında, 26 Haziran 1715’te şeyhülislâmlığa tayin edildi. On yedi ay kadar bu görevde kaldıktan sonra hastalandı ve 4 Aralık 1716’da vefat etti. Edirne’de Zehrimâr Mescidi avlusuna defnedildi.

İyi bir fıkıh âlimi olan Abdürrahim Efendi’nin fetvaları, Fetâvâ-yı Abdürrahîm adıyla iki cilt halinde yayımlanmıştır (İstanbul 1243). Güzel tasnif edilmiş olan ve şer‘î-örfî uygulamaya ait pek çok fetvayı ihtiva eden eser, Osmanlı dönemi fetva mecmualarının önemlilerinden biri kabul edilmektedir. Özel kütüphanesini Fatih Camii’ne vakfeden Abdürrahim Efendi’nin ayrıca Cerîdetü’l-ferâʾiż ve Talîkat ale’l-Beyzâvî adlı iki eseri daha vardır.

BİBLİYOGRAFYA
Abdürrahim Efendi, Fetâvâ, I-II, İstanbul 1243; Râşid, Târih, İstanbul 1282, III, 252, 265-266; IV, 335; Şeyhî, Vekāyiu’l-fuzalâ, Beyazıt Devlet Ktp., Veliyyüddin Efendi, nr. 2362, II, vr. 196a-197a; Devhatü’l-meşâyih maa zeyl, s. 84-85; Sicill-i Osmânî, III, 331; Osmanlı Müellifleri, II, 27; İlmiyye Salnâmesi, s. 504-505; Hilmar Krüger, Fetwa und Siyar, Wiesbaden 1978, s. 76.
Bu madde ilk olarak 1988 senesinde İstanbul'da basılan TDV İslâm Ansiklopedisi’nin 1. cildinde, 289-290 numaralı sayfalarda yer almıştır. Matbu nüshayı pdf dosyası olarak indirmek için tıklayınız.
Her hakkı mahfuzdur. TDV İslâm Ansiklopedisi’nin her türlü telif hakkı TDV İslâm Araştırmaları Merkezi’ne ait olup 5846 sayılı Kanun hükümlerine tâbidir. TDV İslâm Ansiklopedisi internet sayfalarındaki yazıların bütün olarak elektronik ya da matbu bir ortamda yayımlanması yasaktır; ancak kaynak gösterilmesi (TDV İslâm Ansiklopedisi internet sitesinde yer aldığının ifade edilmesi) ve doğrudan aktif bağlantı verilmesi şartıyla yazılardan kısa bölümler iktibas edilebilir. TDV İslâm Ansiklopedisi internet sayfalarında yer alan resim, fotoğraf, grafik, çizim, cetvel vs. her türlü görüntü malzemesinin başka bir ortamda yayımlanması kesinlikle yasaktır.
TDV İslâm Ansiklopedisi'nden rastgele bir madde gösterilmektedir.