HÂFIZ KÖMÜR EFENDİ

Müellif:
HÂFIZ KÖMÜR EFENDİ
Müellif: NURİ ÖZCAN
Web Sitesi: TDV İslâm Ansiklopedisi
Yayımcı: TDV İslâm Araştırmaları Merkezi
İlk Yayın Tarihi: 1997
Son Güncelleme Tarihi: -
Erişim Tarihi: 17.10.2019
Web Adresi:
https://islamansiklopedisi.org.tr/hafiz-komur-efendi
NURİ ÖZCAN, "HÂFIZ KÖMÜR EFENDİ", TDV İslâm Ansiklopedisi, https://islamansiklopedisi.org.tr/hafiz-komur-efendi (17.10.2019).
Kopyalama metni
İstanbul’da doğdu. Hayatı hakkında kaynaklarda yeterli bilgi yoktur. Sultan IV. Mehmed döneminde (1648-1687) yaşadığı ve Mevleviyye tarikatına intisap ettiği bilinmektedir. Kantemiroğlu, devrin ünlü mûsikişinaslarından Kasımpaşalı Koca Osman’ın yetiştirdiği talebelerden bahsederken hânendeler arasında Hâfız Kömür’den de söz eder. Osman Efendi’den başka devrinin diğer mûsiki üstatlarından da ders alarak kendini yetiştiren Hâfız Kömür, gerek nazariyat bilgileri gerekse parlak üslûbu ile zamanın mûsiki üstatları arasında yer almıştır.

Hâfız Kömür hânendeliğinin yanı sıra bestekârlığı ile de tanınmaktadır. Dinî örnekler de vermesine rağmen bestelediği eserlerin çoğu din dışı mûsiki formlarındadır. Ebûishakzâde Esad Efendi onun otuzun üzerinde eseri olduğunu kaydeder. El yazması güfte mecmualarında birçok eserine rastlanmasına rağmen günümüze beste ve semâi formlarında sadece üç bestesinin ulaştığı tesbit edilmiştir. Devrin ileri gelenlerinin hazır bulunduğu meclislerdeki sohbeti ve zarif nükteleriyle de şöhret bulan Hâfız Kömür, zaman zaman III. Selim (1789-1807) ve II. Mahmud (1808-1839) devirlerinin ünlü bestekârı musâhib Kömürcüzâde Hâfız Mehmed Efendi ile karıştırılmıştır.

BİBLİYOGRAFYA
Esad Efendi, Atrabü’l-âsâr, İÜ Ktp., TY, nr. 6204, vr. 12b-13a; Müstakimzâde, Mecmûa-i İlâhiyyât, Süleymaniye Ktp., Esad Efendi, nr. 3397, vr. 112 b; Mecmûa, Millet Ktp., Ali Emîrî, Manzum, nr. 637, vr. 37 b, 54 b, 55 a, 80 b, 81a; nr. 650, vr. 37a, 104 b, 106b; Mecmûa, İÜ Ktp., TY, nr. 3466, vr. 35b, 222 b, 228a; nr. 3608, vr. 33b, 58b; Ezgi, Türk Musikisi, I, 171-172; III, 166-167; IV, 64-65; Ergun, Antoloji, I, 125, 179-181; II, 793; D. Kantemir, Osmanlı İmparatorluğunun Yükseliş ve Çöküş Tarihi, Ankara 1979, s. 242; Mehmed Veled [İzbudak] “Atrabülâsâr”, Mekteb, sy. 4, İstanbul 16 Şâban 1311 / 10 Şubat 1309 r., s. 184; [Hüseyin Sadettin Arel], “Türk Bestekârlarının Terceme-i Halleri”, MM, sy. 14 (1949), s. 23-24; Hayri Yenigün, “Hâfız Kömür ve Kömürcü Hâfız”, a.e., sy. 208 (1965), s. 103; Öztuna, BTMA, I, 317.
Bu madde ilk olarak 1997 senesinde İstanbul'da basılan TDV İslâm Ansiklopedisi’nin 15. cildinde, 93 numaralı sayfada yer almıştır. Matbu nüshayı pdf dosyası olarak indirmek için tıklayınız.
Her hakkı mahfuzdur. TDV İslâm Ansiklopedisi’nin her türlü telif hakkı TDV İslâm Araştırmaları Merkezi’ne ait olup 5846 sayılı Kanun hükümlerine tâbidir. TDV İslâm Ansiklopedisi internet sayfalarındaki yazıların bütün olarak elektronik ya da matbu bir ortamda yayımlanması yasaktır; ancak kaynak gösterilmesi (TDV İslâm Ansiklopedisi internet sitesinde yer aldığının ifade edilmesi) ve doğrudan aktif bağlantı verilmesi şartıyla yazılardan kısa bölümler iktibas edilebilir. TDV İslâm Ansiklopedisi internet sayfalarında yer alan resim, fotoğraf, grafik, çizim, cetvel vs. her türlü görüntü malzemesinin başka bir ortamda yayımlanması kesinlikle yasaktır.
TDV İslâm Ansiklopedisi'nden rastgele bir madde gösterilmektedir.