Kullanıcılarımızın Dikkatine: 16.01.2019 tarihli bilgilendirme

HUBÂB b. MÜNZİR

الحباب بن المنذر
HUBÂB b. MÜNZİR
Müellif: M. YAŞAR KANDEMİR
Web Sitesi: TDV İslâm Ansiklopedisi
Yayımcı: TDV İslâm Araştırmaları Merkezi
İlk Yayın Tarihi: 1998
Son Güncelleme Tarihi: -
Erişim Tarihi: 19.03.2019
Web Adresi:
https://islamansiklopedisi.org.tr/hubab-b-munzir
M. YAŞAR KANDEMİR, "HUBÂB b. MÜNZİR", TDV İslâm Ansiklopedisi, https://islamansiklopedisi.org.tr/hubab-b-munzir (19.03.2019).
Kopyalama metni
Hazrec kabilesinin Benî Selime koluna mensup olduğu için Selemî nisbesiyle de anılır. Resûl-i Ekrem’in vahiy kâtiplerinden Münzir b. Amr es-Sâidî’nin dayısıdır. Bedir Gazvesi’nde otuz üç yaşında iken Hazrec’in sancaktarlığını yapan Hubâb, İslâm ordusunun düşmana en uzak olan kuyunun çevresine yerleşmesini uygun görmediğinden Hz. Peygamber’e bu kararının ilâhî bir işarete dayanıp dayanmadığını sormuş, vahiyle ilgili olmadığını öğrenince de düşmanı susuz bırakmak için onlara en yakın su kuyusunun yanına yerleşilerek diğer kuyuların kapatılmasını teklif etmiş, Resûl-i Ekrem de onun bu görüşünü uygun bulmuştur. Resûlullah’ın Benî Kurayza ve Benî Nadîr gazvelerinde de müslümanların nerede mevzilenmesi gerektiği hususunda ashabıyla istişare ettiği, isabetli görüşleri sebebiyle “zü’r-re’y” diye anılan Hubâb b. Münzir’in bu iki yahudi kabilesinin arasına yerleşmenin onların haberleşmesini engelleyeceği yolundaki teklifini benimsediği, Cebrâil’in de bu görüşü onayladığı belirtilmektedir (İbn Sa‘d, III, 567; Hâkim III, 427). Resûl-i Ekrem’e eziyet etmesiyle bilinen Ebû Kays b. Fâkih’i Bedir Gazvesi’nde Hz. Hamza’nın veya Hubâb’ın öldürdüğü, yine bu savaşta Hubâb’ın Ümeyye b. Halef’i yaraladığı, İkrime b. Ebû Cehil’in esaretten kurtarmak üzere fidye getirdiği Hâlid b. A‘lem el-Ukaylî’yi onun esir aldığı rivayet edilmektedir. Uhud Gazvesi’nde Hz. Peygamber tarafından düşman kuvvetlerinin sayısı ve hazırlıkları hakkında bilgi toplamakla görevlendirilen ve görevini başarıyla yerine getiren Hubâb, savaşın iyice kızıştığı sırada Resûlullah’ın etrafından ayrılmayan sahâbîlerden biridir. Medine’ye döndükten sonra da düşmanın âni bir baskın düzenlemesi ihtimaline karşı Hz. Peygamber’in kapısında nöbet tutanlar arasında Hubâb b. Münzir de vardı. Hubâb’ın Hendek Gazvesi’nde ve Resûl-i Ekrem’in katıldığı bütün savaşlarda bulunduğu bilinmekte olup Huneyn Gazvesi’nde Benî Hazrec’in sancağını onun veya Sa‘d b. Ubâde’nin, Tebük Gazvesi’nde de yine onun veya Ebû Dücâne’nin taşıdığı zikredilmektedir. Hayber’de de İslâm askerlerinin yerleştiği mevkii uygun görmeyen Hubâb, Resûlullah’a başvurarak eğer orası Allah tarafından seçilmemişse düşmanın ok menzilinden ve bataklık mevkiinden uzakta bir yere yerleşilmesini teklif etmiş, bu teklifi de kabul edilmiştir. Hubâb’ın Hz. Ebû Bekir’in halife seçilmesinden önce Sakīfetü Benî Sâide’de toplanan müslümanlara hitaben bir konuşma yaptığı, ensara kendi davalarına sahip çıkmalarını söylediği ve muhacirlerle ensardan birer halife seçilmesini teklif ettiği, Hz. Ömer’in onun bu görüşünü benimsemeyerek bir halifeye biat edilmesi gerektiğini savunduğu bilinmektedir.

En son vefat eden sahâbî Ebü’t-Tufeyl Âmir b. Vâsile el-Leysî’nin kendisinden hadis rivayet ettiği Hubâb b. Münzir’in bazı şiirleri de vardır. Bey‘atürrıdvân’da bulunan, Bedir’den sonraki gazvelere katılan ve Resûl-i Ekrem’in muhafızlığını yapan Haşrem onun oğludur. Hubâb b. Münzir Hz. Ömer’in hilâfeti döneminde muhtemelen 20 (641) yılı civarında vefat etti.

BİBLİYOGRAFYA
Müsned, I, 56; Vâkıdî, el-Meġāzî, I, 53-54, 58, 85, 142, 150, 169, 207-208, 215, ayrıca bk. İndeks; Buhârî, et-Târîḫu’l-kebîr, III, 109; İbn Sa‘d, eṭ-Ṭabaḳāt, III, 567-568; Belâzürî, Ensâb, I, 138, 191, 293, 299, 303, 317, 318, 580-582, 584; Taberî, Târîḫ (Ebü’l-Fazl), II, 440; III, 220-221, 223; İbn Ebû Hâtim, el-Cerḥ ve’t-taʿdîl, III, 301; Hâkim, el-Müstedrek, III, 426-427; Seâlibî, S̱imârü’l-ḳulûb (nşr. M. Ebü’l-Fazl), Kahire, ts. (Dârü’l-Maârif), s. 288; İbn Hazm, Cemhere, s. 359; İbn Abdülber, el-İstîʿâb, I, 354; İbnü’l-Esîr, Üsdü’l-ġābe, I, 436-437; II, 137; a.mlf., el-Kâmil, II, 122, 329-330; III, 77; Zehebî, Târîḫu’l-İslâm: ʿahdü’l-ḫulefâʾi’r-râşidîn, s. 6, 7, 9, 286-287; İbn Kesîr, el-Bidâye, VII, 142; Safevî, el-Vâfî, XI, 282-283; İbn Hacer, el-İṣâbe (Bicâvî), II, 10-11, 285; Ziriklî, el-Aʿlâm (Fethullah), II, 163; Abdülhay el-Kettânî, et-Terâtîbü’l-idâriyye (Özel), II, 116; III, 186.
Bu madde ilk olarak 1998 senesinde İstanbul'da basılan TDV İslâm Ansiklopedisi’nin 18. cildinde, 264 numaralı sayfada yer almıştır. Matbu nüshayı pdf dosyası olarak indirmek için tıklayınız.
Her hakkı mahfuzdur. TDV İslâm Ansiklopedisi’nin her türlü telif hakkı TDV İslâm Araştırmaları Merkezi’ne ait olup 5846 sayılı Kanun hükümlerine tâbidir. TDV İslâm Ansiklopedisi internet sayfalarındaki yazıların bütün olarak elektronik ya da matbu bir ortamda yayımlanması yasaktır; ancak kaynak gösterilmesi (TDV İslâm Ansiklopedisi internet sitesinde yer aldığının ifade edilmesi) ve doğrudan aktif bağlantı verilmesi şartıyla yazılardan kısa bölümler iktibas edilebilir. TDV İslâm Ansiklopedisi internet sayfalarında yer alan resim, fotoğraf, grafik, çizim, cetvel vs. her türlü görüntü malzemesinin başka bir ortamda yayımlanması kesinlikle yasaktır.
Kullanıcılarımızın Dikkatine
Önceki web sitemizin yayımlanmasına son verdiğimiz 1 Ocak 2019 tarihinden bu yana bazı kullanıcılarımızın yeni sitemizdeki İletişim Formu aracılığıyla ilettikleri talep, şikâyet ve öneriler hakkında bilgilendirme mesajıdır.
Duyuruyu okumak için tıklayınız.