ADLÎ ALTIN - TDV İslâm Ansiklopedisi

ADLÎ ALTIN

Müellif:
ADLÎ ALTIN
Müellif: İBRAHİM ARTUK
Web Sitesi: TDV İslâm Ansiklopedisi
Yayımcı: TDV İslâm Araştırmaları Merkezi
Baskı Tarihi: 1988
Son Güncelleme Tarihi: -
Erişim Tarihi: 22.01.2021
Web Adresi:
https://islamansiklopedisi.org.tr/adli-altin
İBRAHİM ARTUK, "ADLÎ ALTIN", TDV İslâm Ansiklopedisi, https://islamansiklopedisi.org.tr/adli-altin (22.01.2021).
Kopyalama metni

II. Mahmud’un tahta çıkışının on dördüncü yılında darbedilen ve mahlasına nisbetle “Adlî” adıyla anılan bu sikkeler tam, yarım ve çeyrek olmak üzere üç çeşit idi. 1822 yılında tamı 12, yarımı 6, çeyreği ise 2,5 kuruşa (yüz para) geçiyordu. Daha sonra “atîk adlî” adını alacak olan bu altınlar 19 kırat ayarında idi ve tarife değerleri üzerinden diğer altınlarla mübadelesinde hazineye önemli kâr sağlıyordu.

Adlî altınların bir yüzünde II. Mahmud’un tuğrası, diğer yüzünde “Duribe fî Dâri’l-hilâfeti’l-aliyye” ibaresi vardı. Üzerindeki yazının azlığı sebebiyle, kısa bir süre sonra, Akdeniz adalarında kalpazanlar tarafından taklitleri yapılarak piyasaya sürülmüştü. Bunun üzerine tuğralı yüzün etrafına “Sultân-ı Selâtîn-i Zamân Mahmûd Hân”, diğer yüzün ortasına “Duribe fî Kostantiniyyeti’l-mahrûse”, çevresine de “Dâme mülkühû ve saltanatühû” ibaresi yazılarak 1239’da (1823) yeniden tedavüle çıkarılmıştır. 17 kırat ayarındaki bu yeni altınlara “cedîd adlî” adı verilmiştir.


BİBLİYOGRAFYA

, XII, 53-54, 85.

İsmâil Galib, Takvîm-i Meskûkât-ı Osmâniyye, İstanbul 1307, s. 410-411.

Hasan Ferîd, Nakd ve İ‘tibâr-ı Mâlî, İstanbul 1330 r./1333, I, 210.

, I, 21.

Nuri Pere, Osmanlılarda Mâdenî Paralar, İstanbul 1968, s. 241, 245.

İbrahim Artuk – Cevriye Artuk, İstanbul Arkeoloji Müzeleri Teşhirdeki İslâmî Sikkeler Kataloğu, İstanbul 1974, II, 678.

Anistas el-Kermilî, en-Nuḳūdü’l-ʿArabiyye ve’l-İslâmiyye ve ʿilmi’n-nümmiyyât, Kahire 1987, s. 243-244.

Bu madde TDV İslâm Ansiklopedisi’nin 1988 yılında İstanbul'da basılan 1. cildinde, 389 numaralı sayfada yer almıştır. Matbu nüshayı pdf dosyası olarak indirmek için tıklayınız.
TDV İslâm Ansiklopedisi'nden rastgele bir madde okumak ister misiniz?
BAŞKA BİR MADDE GÖSTER