BÜZÜRG - TDV İslâm Ansiklopedisi

BÜZÜRG

BÜZÜRG
Müellif: ALÂEDDİN YAVAŞÇA
Web Sitesi: TDV İslâm Ansiklopedisi
Yayımcı: TDV İslâm Araştırmaları Merkezi
Baskı Tarihi: 1992
Son Güncelleme Tarihi: -
Erişim Tarihi: 28.11.2021
Web Adresi:
https://islamansiklopedisi.org.tr/buzurg
ALÂEDDİN YAVAŞÇA, "BÜZÜRG", TDV İslâm Ansiklopedisi, https://islamansiklopedisi.org.tr/buzurg (28.11.2021).
Kopyalama metni

Türk mûsikisinde en az sekiz asırdır kullanıldığı bilinen en eski makamlardandır. “Büzürk” olarak da söylenir. Bazı nazariyat kitaplarında “büzrük” şekline de rastlanmaktadır. Farsça bir kelime olan büzürg “büyük, ulu” mânasına gelmektedir. Dizisi, hüseynî perdesine göçürülmüş bir hüseynî beşlisine, yerinde bir bûselik beşlisi ile rast perdesine göçürülmüş bir çârgâh beşlisinin ilâvesinden meydana gelmiştir. Donanımına herhangi bir ârıza işareti yazılmaz. Makamın güçlüleri birinci derecede hüseynî, ikinci derecede nevâ, üçüncü derecede dügâh perdesi, durağı ise rast perdesidir. Bütün birleşik makamlar gibi inici seyreder.

Türk mûsiki repertuvarında tesbit edilebilen büzürg makamındaki eser sayısı yirmi beş civarındadır. Bu makama örnek olarak III. Selim’in çember, Kantemiroğlu’nun darbeyn usulündeki peşrevleri, Sâdık Ağa’nın, “Hûban seninle leyl ü nehâr istînâs eder” mısraı ile başlayan berefşan usulündeki 1. bestesi verilebilir.


BİBLİYOGRAFYA

, I, 102-103.

, I, 179; IV, 254-255.

, s. 85-86.

, I, 168-169.

Bu madde TDV İslâm Ansiklopedisi’nin 1992 yılında İstanbul’da basılan 6. cildinde, 522 numaralı sayfada yer almıştır. Matbu nüshayı pdf dosyası olarak indirmek için tıklayınız.
TDV İslâm Ansiklopedisi'nden rastgele bir madde okumak ister misiniz?
BAŞKA BİR MADDE GÖSTER