FETÂ

الفتى
Müellif:
FETÂ
Müellif: MUSTAFA BAKTIR
Web Sitesi: TDV İslâm Ansiklopedisi
Yayımcı: TDV İslâm Araştırmaları Merkezi
Baskı Tarihi: 1995
Son Güncelleme Tarihi: -
Erişim Tarihi: 01.06.2020
Web Adresi:
https://islamansiklopedisi.org.tr/feta
MUSTAFA BAKTIR, "FETÂ", TDV İslâm Ansiklopedisi, https://islamansiklopedisi.org.tr/feta (01.06.2020).
Kopyalama metni

801’de (1398-99) Zebîd’de doğdu ve orada yetişti. Aslında babasına ait olan Fetâ lakabı ile şöhret buldu. Muhammed b. Sâlih, Mûsâ b. Muhammed ed-Dicâî ve İsmâil b. Ebû Bekir el-Mukrî’den fıkıh okudu. Uzun süre yanında kaldığı İbnü’l-Mukrî’den ayrılarak Zebîd’in doğusundaki köylere gitti. Burada fıkıh âlimi bir kadınla evlenerek bir müddet ders verdi ve eser telifiyle meşgul oldu.

Tâhirîler hânedanının kurucusu Ali b. Tâhir Yemen’i ele geçirdiğinde bölge fakihleriyle ilgilenerek onları vakıflara ait binalara yerleştirmişti. Bu arada Fetâ ile de tanışarak ona ikramda bulundu, vakıflardan kendisine ve ailesine maaş bağladı. Zebîd Nizâmiye Medresesi’ne müderris tayin edilen Fetâ’ya ayrıca vakıflar idaresi de tevdi edildi. Ali b. Tâhir’in vefatına kadar (883/1478) bu görevi sürdüren, ancak yeni emîr Abdülvehhâb b. Dâvûd tarafından azledilen Fetâ bundan sonra kendini telif, öğretim ve fetva işlerine verdi. Daha sonra Abdülvehhâb tarafından kendi inşa ettirdiği medreseye tayin edildiyse de bu görevde fazla kalamadı ve Safer 887’de (Nisan 1482) vefat etti.

Eserleri. 1. Muḫtaṣaru Mühimmâti’l-Mühimmât. Cemâleddin el-İsnevî’nin fıkha dair el-Mühimmât’ı üzerine Zeynüddin el-Irâkī’nin yaptığı Mühimmâtü’l-Mühimmat adlı istidrâkin muhtasarıdır. 2. el-İbrîz taṣḥîḥi’l-Vecîz, Gazzâlî’nin meşhur eseri el-Vecîz’in muhtasarıdır (Bu iki eserin yazma nüshaları için bk. Brockelmann, I, 753; II, 255).

Fetâ’nın kaynaklarda adı geçen diğer eserleri de şunlardır: 1. el-İlhâm limâ fi’r-Ravżi mine’l-evham. Hocası İbnü’l-Mukrî’nin Nevevî’nin Ravżatü’ṭ-ṭâlibîn’ine yaptığı er-Ravż adlı muhtasarın şerhidir. 2. Envârü’l-Envâr. Cemâleddin el-Erdebîlî’nin el-Envâr li-ʿameli’l-ebrâr adlı eseri üzerine yapılan ziyadeleri bir araya getirmek suretiyle hazırladığı bir kitaptır. 3. Cevâhirü’l-Cevahir. Gazzâlî’nin, Şâfiî mezhebinin beş temel eserinden biri olan el-Vasîṭ’ine Necmeddin el-Kamûlî’nin yaptığı el-Baḥrü’l-muḥiṭ adlı şerhin yine Kamûlî’nin hazırladığı Cevâhirü’l-Baḥr adlı muhtasar üzerine Fetâ tarafından yapılan bir telhistir. 4. Taḳrîbü’l-muḥtâc. İbnü’l-Mülakkın’ın Nevevî’nin Minhâcü’ṭ-ṭâlibîn’ine yaptığı el-ʿUmde adlı şerhin üzerine yazılan ziyadelerin derlenmesi suretiyle hazırlanmıştır. 5. eṣ-Ṣıfâde fî zevâʾidi’l-ʿUcâle. Bu eser de yine İbnü’l-Mülakkın’ın Nevevî’nin Minhâcü’ṭ-ṭâlibîn’ine yaptığı el-ʿUcâle adlı şerhin üzerine yazılan ziyadelerin bir araya getirilmesi suretiyle hazırlanmıştır.


BİBLİYOGRAFYA

, VI, 132-135.

, I, 186, 613, 919, 930; II, 1873-1874, 1915, 2004, 2008.

, I, 513.

, I, 11, 123; II, 67.

, I, 794.

, I, 753; II, 255.

, VII, 313-314.

Bu madde TDV İslâm Ansiklopedisi’nin 1995 yılında İstanbul'da basılan 12. cildinde, 437 numaralı sayfada yer almıştır. Matbu nüshayı pdf dosyası olarak indirmek için tıklayınız.
Her hakkı mahfuzdur. TDV İslâm Ansiklopedisi’nin her türlü telif hakkı TDV İslâm Araştırmaları Merkezi’ne ait olup 5846 sayılı Kanun hükümlerine tâbidir. TDV İslâm Ansiklopedisi internet sayfalarındaki yazıların bütün olarak elektronik ya da matbu bir ortamda yayımlanması yasaktır; ancak kaynak gösterilmesi (TDV İslâm Ansiklopedisi internet sitesinde yer aldığının ifade edilmesi) ve doğrudan aktif bağlantı verilmesi şartıyla yazılardan kısa bölümler iktibas edilebilir. TDV İslâm Ansiklopedisi internet sayfalarında yer alan resim, fotoğraf, grafik, çizim, cetvel vs. her türlü görüntü malzemesinin başka bir ortamda yayımlanması kesinlikle yasaktır.
TDV İslâm Ansiklopedisi'nden rastgele bir madde okumak ister misiniz?
BAŞKA BİR MADDE GÖSTER