RİB‘Î b. HIRÂŞ - TDV İslâm Ansiklopedisi

RİB‘Î b. HIRÂŞ

ربعي بن حراش
Müellif:
RİB‘Î b. HIRÂŞ
Müellif: YAVUZ KÖKTAŞ
Web Sitesi: TDV İslâm Ansiklopedisi
Yayımcı: TDV İslâm Araştırmaları Merkezi
Baskı Tarihi: 2008
Son Güncelleme Tarihi: -
Erişim Tarihi: 26.11.2020
Web Adresi:
https://islamansiklopedisi.org.tr/ribi-b-hiras
YAVUZ KÖKTAŞ, "RİB‘Î b. HIRÂŞ", TDV İslâm Ansiklopedisi, https://islamansiklopedisi.org.tr/ribi-b-hiras (26.11.2020).
Kopyalama metni
Kûfeli muhadram tâbiîlerdendir. Babası Hırâş b. Cahş’a Hz. Peygamber’in bir mektup gönderdiği, fakat onun bu mektubu yırtıp attığı rivayet edilmektedir (İbn Sa‘d, VI, 127). Rib‘î hadis öğrenmek için bazı ilim merkezlerine giderek Hz. Ali, Ebû Mûsâ el-Eş‘arî, Abdullah b. Mes‘ûd, Ebû Mes‘ûd el-Bedrî, Huzeyfe b. Yemân, Ebû Bekre es-Sekafî ve İmrân b. Husayn gibi sahâbîlerden faydalandı. Suriye’ye gittiğinde Câbiye’de Hz. Ömer’in hutbesini dinledi. Ebû Zer el-Gıfârî’den hadis işitip işitmediği ise ihtilâflıdır. Kendisinden Abdülmelik b. Umeyr el-Kureşî, Ebû Mâlik el-Eşcaî, İbnü’l-Mu‘temir, Şa‘bî gibi muhaddisler rivayette bulundu.

Güvenilir bir muhaddis olan ve rivayetleri Kütüb-i Sitte’de yer alan Rib‘î aynı zamanda devrinin önde gelen zâhidlerindendi. Yalan söylememesiyle tanınan Rib‘î’nin iki oğlu da Haccâc’a isyan etmişti. Rib‘î’nin doğru sözlülüğü Haccâc’a hatırlatılarak oğullarının saklandığı yer hakkında doğru bilgi verebileceği belirtilmişti. Haccâc da ona adamlarını gönderip oğullarının yerini sorduğunda Rib‘î, “Allah yardımcıları olsun” diyerek ikisinin de evde olduğunu söylemiş, onun bu dürüstlüğünü gören Haccâc oğullarını bağışlamıştı.

Bazı kaynaklarda Rib‘î’nin Rebî‘ ve Mes‘ûd adında iki kardeşi bulunduğu kaydedilmiş, fakat kendisi dört kardeş olduklarını belirtmiştir (âbid ve zâhid olarak bilinen kardeşi Rebî‘in öldükten sonra yüzü açıldığında etrafında bulunanlara selâm verdiğine dair rivayet ve tartışmalar için bk. İbn Sa‘d, VI, 127; Zehebî, Aʿlâmü’n-nübelâʾ, IV, 361; İbn Hacer, Tehẕîbü’t-Tehẕîb, III, 237). Bazı kaynaklarda Rib‘î b. Hırâş’ın karısının da (imreetü Rib‘î b. Hırâş) hadis rivayet ettiği görülmekte (Müsned, VI, 357, 369), fakat bu hanımın kimliği hakkında bilgi bulunmamaktadır. Rib‘î b. Hırâş 101’de (719) Kûfe’de vefat etti. Cenaze namazını Zeyd b. Hattâb’ın torunu ve Ömer b. Abdülazîz’in Kûfe valisi muhaddis Abdülhamîd b. Abdurrahman kıldırdı. Onun 81, 82 (701), 102 ve 104’te (722) öldüğü de kaydedilmektedir.

BİBLİYOGRAFYA
Müsned, VI, 357, 369; İbn Sa‘d, eṭ-Ṭabaḳāt, VI, 127; Buhârî, et-Târîḫu’l-kebîr, III, 327; İbn Ebû Hâtim, el-Cerḥ ve’t-taʿdîl, III, 456-457, 509; VIII, 282; İbn Hibbân, es̱-S̱iḳāt, IV, 226-227, 240-241; Ebû Nuaym, Ḥilye, IV, 367-368; Mizzî, Tehẕîbü’l-Kemâl, IX, 55-56; Zehebî, Aʿlâmü’n-nübelâʾ, IV, 359-362; a.mlf., Teẕkiretü’l-ḥuffâẓ, I, 69-70; İbn Hacer, Tehẕîbü’t-Tehẕîb, III, 236-237; a.mlf., Taḳrîbü’t-Tehẕîb (Avvâme), s. 205, 764; Ziriklî, el-Aʿlâm (Fethullah), III, 14.

Yavuz Köktaş
Bu madde TDV İslâm Ansiklopedisi’nin 2008 yılında İstanbul'da basılan 35. cildinde, 79-80 numaralı sayfalarda yer almıştır. Matbu nüshayı pdf dosyası olarak indirmek için tıklayınız.
Her hakkı mahfuzdur. TDV İslâm Ansiklopedisi’nin her türlü telif hakkı TDV İslâm Araştırmaları Merkezi’ne ait olup 5846 sayılı Kanun hükümlerine tâbidir. TDV İslâm Ansiklopedisi internet sayfalarındaki yazıların bütün olarak elektronik ya da matbu bir ortamda yayımlanması yasaktır; ancak kaynak gösterilmesi (TDV İslâm Ansiklopedisi internet sitesinde yer aldığının ifade edilmesi) ve doğrudan aktif bağlantı verilmesi şartıyla yazılardan kısa bölümler iktibas edilebilir. TDV İslâm Ansiklopedisi internet sayfalarında yer alan resim, fotoğraf, grafik, çizim, cetvel vs. her türlü görüntü malzemesinin başka bir ortamda yayımlanması kesinlikle yasaktır.
TDV İslâm Ansiklopedisi'nden rastgele bir madde okumak ister misiniz?
BAŞKA BİR MADDE GÖSTER