BULKĪNÎ, Sâlih b. Ömer

صالح بن عمر البلقيني
BULKĪNÎ, Sâlih b. Ömer
Müellif: MUSTAFA UZUNPOSTALCI
Web Sitesi: TDV İslâm Ansiklopedisi
Yayımcı: TDV İslâm Araştırmaları Merkezi
İlk Yayın Tarihi: 1992
Son Güncelleme Tarihi: -
Erişim Tarihi: 25.08.2019
Web Adresi:
https://islamansiklopedisi.org.tr/bulkini-salih-b-omer
MUSTAFA UZUNPOSTALCI, "BULKĪNÎ, Sâlih b. Ömer", TDV İslâm Ansiklopedisi, https://islamansiklopedisi.org.tr/bulkini-salih-b-omer (25.08.2019).
Kopyalama metni

13 Cemâziyelevvel 791’de (10 Mayıs 1389) Kahire’de doğdu. Birçok âlim yetiştiren Bulkīnî ailesinden olup üçüncü dedesi Sâlih b. Ahmed’in Kahire’nin kuzeyinde bulunan Garbiye bölgesindeki Bulkīne’ye yerleşmesi üzerine bu nisbe ile anılmışlardır. Babası Ömer b. Reslân el-Bulkīnî de Şâfiî âlimlerindendir.

Küçük yaşta Kur’ân-ı Kerîm’i, fıkıh, fıkıh usulü ve nahivle ilgili bazı temel eserleri ezberledi. Babasından ve ağabeyi Abdurrahman’dan fıkıh, İzzeddin İbn Cemâa’dan fıkıh usulü, Veliyyüddin İbnü’l-Irâkī ve İbn Hacer el-Askalânî’den hadis, Şemseddin eş-Şattanûfî’den nahiv okudu. 1412’de hacca gitti. Demenhûr’da kadı olan kardeşinin nâibi olarak görev yaptı.

Genç yaşta fetva vermeye ve fıkıh okutmaya başlayan Bulkīnî Berkūkıyye, Haşşâbiyye, Haseniyye, Şerîfiyye ve Kayıtbay medreselerinde müderrislik yaptı. Celâleddin es-Süyûtî ve Sehâvî’nin de aralarında bulunduğu birçok talebe yetiştirdi. Hocalarından Veliyyüddin İbnü’l-Irâkī’nin azli üzerine 6 Zilhicce 825’te (21 Kasım 1422) Mısır Şâfiî başkadısı olduysa da on üç ay sonra bu görevden ayrıldı. Çeşitli aralıklarla yedi defa aynı göreve getirilen Bulkīnî toplam on üç yıl altı ay başkadılık yaptı. Bu görevde iken 5 Receb 868’de (14 Mart 1464) Kahire’de vefat etti ve babasına ait medresede onun yanına defnedildi.

Eserleri. et-Tecerrüd ve’l-ihtimâm bi-cemʿi fetâva’l-vâlid şeyhi’l-İslâm. Eserde babasının fetvalarını toplayıp fıkıh bablarına göre tertip etmiştir. Şâban 836’da (Nisan 1433) tamamlanan eserin Süleymaniye Kütüphanesi’nde bir nüshası vardır (Süleymaniye, nr. 677). Kaynaklarda adları geçen diğer başlıca eserleri de şunlardır: el-Cevherü’l-ferd fîmâ yuhâlifü fîhi’l-hurrü’l-ʿabd, el-Kavlü’l-makbûl fîmâ yüddeʿâ fîhi bi’l-mechûl, Tezkire (bu üç eserin yazma nüshaları için bk. , II, 119; Suppl., II, 115), Tetimmetü’t-Tedrîb (bununla babasının et-Tedrîb adlı eserini tamamlamıştır), İzhârü’n-nebâ fî suʾâli refʿi’l-vebâ (Süleymâniye Ktp., Esad Efendi, nr. 1415/5), Tefsîrü’l-Kurʾân, el-Kavlü’l-müstebîn fî ahkâmi’l-mürteddîn, el-Kavlü’l-müfîd fi’ştirâti’t-tertîb beyne kelimeteyi’t-tevhîd, el-Makālü’l-mukattar fî makāmi’l-minber.


BİBLİYOGRAFYA

, III, 312-314.

a.mlf., eẕ-Ẕeyl ʿalâ Refʿi’l-iṣr (nşr. Cûde Hilâl – Muhammed Mahmûd Subh), Kahire 1966, s. 155-184.

, I, 444-445.

, I, 345, 363, 382, 389, 397, 444, 619.

, VII, 307.

, I, 286-287.

, II, 119;  Suppl., II, 114-115.

a.mlf., “Bülḳînî”, , II, 835-836.

a.mlf., “Bulḳīnī”, , IV, 111.

, II, 255.

, I, 422.

, III, 279.

, V, 9.

, I, 231-232.

H. A. R. Gibb, “al-Bulḳīnī”, , I, 1308-1309.

Bu madde ilk olarak 1992 senesinde İstanbul'da basılan TDV İslâm Ansiklopedisi’nin 6. cildinde, 411-412 numaralı sayfalarda yer almıştır. Matbu nüshayı pdf dosyası olarak indirmek için tıklayınız.
Her hakkı mahfuzdur. TDV İslâm Ansiklopedisi’nin her türlü telif hakkı TDV İslâm Araştırmaları Merkezi’ne ait olup 5846 sayılı Kanun hükümlerine tâbidir. TDV İslâm Ansiklopedisi internet sayfalarındaki yazıların bütün olarak elektronik ya da matbu bir ortamda yayımlanması yasaktır; ancak kaynak gösterilmesi (TDV İslâm Ansiklopedisi internet sitesinde yer aldığının ifade edilmesi) ve doğrudan aktif bağlantı verilmesi şartıyla yazılardan kısa bölümler iktibas edilebilir. TDV İslâm Ansiklopedisi internet sayfalarında yer alan resim, fotoğraf, grafik, çizim, cetvel vs. her türlü görüntü malzemesinin başka bir ortamda yayımlanması kesinlikle yasaktır.
TDV İslâm Ansiklopedisi'nden rastgele bir madde gösterilmektedir.