BEKKÂR b. KUTEYBE - TDV İslâm Ansiklopedisi

BEKKÂR b. KUTEYBE

بكار بن قتيبة
Müellif:
BEKKÂR b. KUTEYBE
Müellif: ORHAN ÇEKER
Web Sitesi: TDV İslâm Ansiklopedisi
Yayımcı: TDV İslâm Araştırmaları Merkezi
Baskı Tarihi: 1992
Son Güncelleme Tarihi: -
Erişim Tarihi: 27.09.2021
Web Adresi:
https://islamansiklopedisi.org.tr/bekkar-b-kuteybe
ORHAN ÇEKER, "BEKKÂR b. KUTEYBE", TDV İslâm Ansiklopedisi, https://islamansiklopedisi.org.tr/bekkar-b-kuteybe (27.09.2021).
Kopyalama metni

182’de (798) Basra’da doğdu. Sahâbî Ebû Bekre es-Sekafî’nin torunlarından olduğu için Bekrâvî nisbesiyle anılır. Ebû Yûsuf’un talebelerinden Hilâl b. Yahyâ’dan (Hilâlü’r-re’y) fıkıh okudu. Ebû Dâvûd et-Tayâlisî, Yezîd b. Hârûn, Ravh b. Ubâde, Vehb b. Cerîr gibi devrin tanınmış muhaddislerinden hadis rivayet etti. Kendisinden de başta Ebû Ca‘fer et-Tahâvî olmak üzere Ebû Avâne el-İsferâyînî, İbn Huzeyme, İbn Ziyâd en-Nîsâbûrî ve İbn Ebû Hâtim gibi birçok âlim ders okudu ve rivayette bulundu.

Halife Mütevekkil-Alellah tarafından 246’da (860) Mısır kadılığına tayin edilen Bekkâr b. Kuteybe, Mısır Valisi Ahmed b. Tolun’un Muvaffak b. Mütevekkil’i veliahtlıktan azletme isteğini kabul etmeyince hapse atıldı. Ancak İbn Tolun’un onu kadılıktan azil yetkisi bulunmadığından resmen bu makamda kalmaya devam etti. Onun yerine Muhammed b. Şâzân el-Cevherî kadılık görevini yürüttü. İlim, takvâ ve adaletiyle tanınan Bekkâr’ın hapse girmesiyle onun hadis derslerinden mahrum kalanlar, önceleri Bekkâr’a son derece saygı gösteren ve ders halkasına katılan İbn Tolun’a başvurarak onun bu derslerini sürdürmesi için izin istediler. Bekkâr verilen müsaade üzerine hapishanede özel bir yerde hadis okuttu, fakat İbn Tolun’un ölümüne kadar hapiste kaldı. Hapisten çıktıktan kırk gün sonra da 6 Zilhicce 270’te (5 Haziran 884) vefat etti. Kahire’de Karâfe Kabristanı’ndaki mezarı ziyaretgâhtır.

Kaynaklarda zikredilen eserleri şunlardır: Kitâbü’l-Meḥâḍır ve’s-sicillât, Kitâbü’ş-Şürûṭ, Kitâbü’l-Ves̱âʾiḳ ve’l-ʿuhûd ve Ebû Hanîfe’yi tenkit ettiği konularda İmam Şâfiî’ye yazdığı reddiye.


BİBLİYOGRAFYA

, s. 360-362.

, II, 273-274.

, I, 279 vd.

, XII, 599-605.

, I, 458-462.

, III, 18-19.

İbn Kutluboğâ, Tâcü’t-terâcim, Bağdad 1962, s. 19-20.

, I, 463; II, 144.

, s. 55.

Abdülmecîd Mahmûd, Ebû Caʿfer eṭ-Ṭaḥâvî ve es̱eruhû fi’l-ḥadîs̱, Kahire 1395/1975, s. 65-71.

Muhammed İbrâhim el-Cüyûşî, “Min Aʿlâmi’l-ḳażâ fi’l-İslâm: Bekkâr b. Ḳuteybe”, Mecelletü’l-Ezher, XLVII/2, Kahire 1975, s. 178-183.

Bu madde TDV İslâm Ansiklopedisi’nin 1992 yılında İstanbul’da basılan 5. cildinde, 365 numaralı sayfada yer almıştır. Matbu nüshayı pdf dosyası olarak indirmek için tıklayınız.
TDV İslâm Ansiklopedisi'nden rastgele bir madde okumak ister misiniz?
BAŞKA BİR MADDE GÖSTER