ABDULLAH b. YEZÎD el-HATMÎ

عبد الله بن يزيد الخطمي
Müellif:
ABDULLAH b. YEZÎD el-HATMÎ
Müellif: İSMAİL L. ÇAKAN
Web Sitesi: TDV İslâm Ansiklopedisi
Yayımcı: TDV İslâm Araştırmaları Merkezi
İlk Yayın Tarihi: 1988
Son Güncelleme Tarihi: -
Erişim Tarihi: 17.06.2019
Web Adresi:
https://islamansiklopedisi.org.tr/abdullah-b-yezid-el-hatmi
İSMAİL L. ÇAKAN, "ABDULLAH b. YEZÎD el-HATMÎ", TDV İslâm Ansiklopedisi, https://islamansiklopedisi.org.tr/abdullah-b-yezid-el-hatmi (17.06.2019).
Kopyalama metni
Babası da sahâbî olan Abdullah, Hudeybiye’den sonraki savaşların hepsine katıldı. Cemel, Sıffîn ve Nehrevan savaşlarında Hz. Ali’nin yanında yer aldı. Daha sonra bir ara Abdullah b. Zübeyr’in Mekke emirliğini yapan Abdullah, yine İbnü’z-Zübeyr tarafından Kûfe valiliğine tayin edildi. Bu sırada meşhur muhaddis Şa‘bî onun kâtipliğini yaptı.

On yedi yaşındayken iştirak ettiği Bey‘atürrıdvân*da Hz. Peygamber’i gördüğü kesin olmakla birlikte Peygamber’in sohbetinde bulunup bulunmadığı konusunda ihtilâf vardır. Fakat doğrudan Hz. Peygamber’den hadis rivayet etmiştir (bk. Müsned, IV, 307). Ayrıca Berâ b. Âzib, Ebû Eyyûb, Huzeyfe, Kays b. Sa‘d, Zeyd b. Sa‘d gibi sahâbîlerden de rivayette bulunmuştur. Rivayetleri Kütüb-i Sitte’de yer almaktadır. Kendisinden de oğlu Mûsâ, kızından torunu Adî b. Sâbit, Şa‘bî, Ebû İshak ve İbn Sîrîn hadis rivayet etmişlerdir.

Hicretin on üçüncü yılında meydana gelen Cisr-i Ebû Ubeyd es-Sekafî’ye saldırıp onu şehid etmesi üzerine bozguna uğrayan müslümanlar gerideki köprüye doğru kaçmaya başlayınca, Abdullah b. Yezîd köprüyü tahrip etti ve askeri kumandanlarının intikamını almaya teşvik etti; daha sonra da süratle Medine’ye giderek müslümanların uğradığı yenilgiyi Hz. Ömer’e haber verdi.

Çok ibadet etmesiyle de tanınan Abdullah, İbnü’z-Zübeyr’in hilâfeti sırasında Kûfe’de vefat etti.

BİBLİYOGRAFYA
Müsned, IV, 307; Taberî, Târîh (nşr. Muhammed Ebü’l-Fazl), Kahire 1960-70 ⟶ Beyrut, ts. (Dâru Süveydân), III, 455; İbn Ebû Hâtim, el-Cerḥ ve’t-taʿdîl, Haydarâbâd 1371-73/1952-53 ⟶ Beyrut, ts. (Dârü’l-Kütübi’l-ilmiyye), V, 197; İbnü’l-Esîr, Üsdü’l-ġābe (nşr. Muhammed İbrâhim el-Bennâ v.dğr.), Kahire 1390-93/1970-73, III, 416-417; Zehebî, Aʿlâmü’n-nübelâʾ, III, 197-198; İbn Hacer, el-İṣâbe, Kahire 1328, II, 382-383.
Bu madde ilk olarak 1988 senesinde İstanbul'da basılan TDV İslâm Ansiklopedisi’nin 1. cildinde, 143 numaralı sayfada yer almıştır. Matbu nüshayı pdf dosyası olarak indirmek için tıklayınız.
Her hakkı mahfuzdur. TDV İslâm Ansiklopedisi’nin her türlü telif hakkı TDV İslâm Araştırmaları Merkezi’ne ait olup 5846 sayılı Kanun hükümlerine tâbidir. TDV İslâm Ansiklopedisi internet sayfalarındaki yazıların bütün olarak elektronik ya da matbu bir ortamda yayımlanması yasaktır; ancak kaynak gösterilmesi (TDV İslâm Ansiklopedisi internet sitesinde yer aldığının ifade edilmesi) ve doğrudan aktif bağlantı verilmesi şartıyla yazılardan kısa bölümler iktibas edilebilir. TDV İslâm Ansiklopedisi internet sayfalarında yer alan resim, fotoğraf, grafik, çizim, cetvel vs. her türlü görüntü malzemesinin başka bir ortamda yayımlanması kesinlikle yasaktır.
TDV İslâm Ansiklopedisi'nden rastgele bir madde gösterilmektedir.